Nawisy i mostki, które opadają lub się zawijają: chłodzenie, prędkość i podpory

Jak to rozpoznać

Nawis (overhang) to pochylona ściana, która tylko częściowo opiera się na warstwie pod spodem; mostek (bridge) to odcinek drukowany w powietrzu między dwoma podparciami. Gdy coś jest nie tak, nawisy mają krawędzie zawinięte do góry, chropowate powierzchnie lub warstwy spływające w dół, a mostki mają zwisające lub odrywające się nitki. Zawinięta krawędź może też zostać uderzona przez dyszę w kolejnych warstwach.

Bambu Lab wyraża nawis w procentach: 0% oznacza linię w pełni podpartą, 100% linię bez podparcia, czyli mostek. Im wyższy procent, tym szybciej materiał musi zastygnąć, żeby nie opadł.

Najczęstsze przyczyny

Za słabe chłodzenie: Prusa wyjaśnia, że na nawisach i mostkach tworzywo musi zastygnąć natychmiast, inaczej filament opada; dlatego slicery zwiększają wentylator na tych odcinkach. Przy ABS, ASA, PC i niektórych materiałach elastycznych zbyt mocny nawiew może jednak powodować warping i rozwarstwianie: potrzebny jest kompromis.

Za duża prędkość: Bambu Lab zauważa, że przy szybkim druku zbyt szybkie ściany znacznie pogarszają nawisy, nawet gdy czas warstwy wystarczyłby do ich schłodzenia; dlatego Bambu Studio zwalnia tylko na wystających fragmentach. Zbyt wysoka temperatura, grube warstwy i małe elementy z bardzo krótkim czasem warstwy pogarszają wynik, bo materiał dłużej pozostaje miękki.

Geometria: powyżej pewnego kąta, zależnego od materiału, dyszy i drukarki, ściana nie ma wystarczającego podparcia. Potrzebne są wtedy podpory albo zmiana modelu, na przykład faza zamiast poziomego nawisu.

Kontrole do wykonania, w kolejności

Użyj małego testu nawisów o rosnących kątach i zmieniaj jeden parametr naraz.

1. Sprawdź, czy wentylator wydruku obraca się swobodnie i czy kanał powietrza nie jest zatkany ani wygięty; sprawdź, czy profile materiału i drukarki są właściwe.
2. Zwiększ wentylator na mostkach i nawisach: w PrusaSlicer to „Bridges fan speed” w ustawieniach chłodzenia filamentu, a „Dynamic fan speeds” zwiększają nawiew zależnie od tego, jak bardzo linia wystaje.
3. Pozostaw włączone zwalnianie na nawisach („Slow down for overhangs” w Bambu Studio, domyślnie włączone) lub zmniejsz prędkość ścian zewnętrznych.
4. Obniżaj temperaturę dyszy o 5 °C naraz, w zakresie filamentu.
5. Zmniejsz wysokość warstwy przynajmniej w strefie nawisów, używając zmiennej wysokości warstwy.
6. Przy małych elementach drukuj kilka sztuk naraz lub ustaw minimalny czas warstwy, żeby każda warstwa miała czas ostygnąć.
7. Dla kątów, które nadal wychodzą źle, włącz podpory lub obróć element na stole, żeby zmniejszyć nawisy.

Uwagi z dokumentacji producenta

Prusa (PrusaSlicer): „Bridges fan speed” zastępuje prędkość wentylatora na mostkach i nawisach i najlepiej ustawić ją wyżej niż przy zwykłym druku. Przy „Dynamic fan speeds” wentylator zmienia się zależnie od nakładania się z warstwą pod spodem: 100% to linia w pełni podparta, 0% to mostek. Opcja „Keep fan always on” jest zwykle wyłączona dla ABS, ASA, PC i niektórych materiałów elastycznych. Prusa ostrzega też, że długie, bardzo wolne drukowanie w celu zachowania minimalnego czasu warstwy może powodować heat creep.

Bambu Lab (Bambu Studio): „Slow down for overhangs” dzieli linie ścian na przedziały nawisu i każdemu przypisuje prędkość; 0 mm/s oznacza brak zwalniania. Od wersji 1.9.1 prędkość zmienia się płynnie między przedziałami, ale tylko z generatorem ścian „Classic”; przy bardzo krótkich warstwach rzeczywista prędkość zależy też od zwalniania na potrzeby chłodzenia.

Co użytkownicy zgłaszają na forach

W wątku na forum Bambu Lab (drukarka serii X, PLA) nawisy zawijały się już przy 45°, mimo prób z różnymi prędkościami, temperaturami i wentylatorami. Autor uzyskał akceptowalne nawisy do ok. 60°, zwiększając prędkość na nawisach zamiast ją zmniejszać; inny użytkownik rozwiązał podobny przypadek, przechodząc na generator ścian „Classic” z tą samą prędkością dla wszystkich przedziałów. Wynik zależy więc od drukarki i materiału: warto sprawdzić oba kierunki.

Na forum Prusa użytkownik z MK3 w obudowie, drukujący ABS, uzyskiwał tylko mostki o długości 2 mm. Zgłosił poprawę po zmniejszeniu wysokości warstwy w strefach nawisów, podniesieniu temperatury do ok. 10 °C poniżej zalecanego maksimum i utrzymaniu umiarkowanego nawiewu, nigdy powyżej 50%. To indywidualne doświadczenia, nie oficjalne zalecenia.

Kiedy wymiana części jest uzasadniona

Tylko jeśli wentylator wydruku jest głośny, obraca się wolno lub stoi albo kanał powietrza jest uszkodzony lub źle zamontowany: wtedy wymień wadliwy element. W pozostałych przypadkach nawisy poprawiają się dzięki ustawieniom, orientacji elementu i podporom; mocniejszy wentylator pomocniczy warto rozważyć tylko w drukarkach, które go przewidują.

Jak zweryfikować wynik

Zapisz model i wariant, materiał, profil slicera i dokonaną zmianę. Powtórz ten sam test i porównaj wynik ze zdjęciem wykonanym przed regulacją. Zachowaj zmianę tylko wtedy, gdy poprawia ona wadę bez wprowadzania innych. Skorzystaj z instrukcji swojego modelu dotyczących temperatur, kalibracji i demontażu; ten przewodnik nie jest oparty na naszych własnych testach praktycznych.